Tirohia anō te mea rongonui: a Don Juan nā Molière!
I roto i ngā mahi toi rongonui o te tuhituhi me te whare tapere Wīwī, a Molière te tūranga motuhake o Don Juan. Ko tēnei whakaari, i whakaarihia tuatahitia i te tau 1665, kei te mau tonu te miharo ki tōna maia, tōna whakakatakata, me tōna tūhuratanga hohonu ki te āhua o te tangata. Ahakoa he tangata e aroha ana ki te whare tapere koe, he hiahia noa rānei, ko te kimi anō i a Don Juan he tono ki te ruku ki roto i tētahi ao e ora ai ngā uauatanga o ngā whanaungatanga tangata me ngā whakahē o te wairua i runga i te atamira.
Ko Don Juan nā Molière: Ngā rautau o te hītori
I te wā i tuhia ai e Molière te pukapuka Dom Juan or The Stone Guest, ehara i te mea ko te kōrero noa iho tēnei mō tētahi kaiwhakapati tinihanga. I hangaia e ia he arotake pāpori me te whakapono, me te tuku whakaaro anō hoki mō ngā mahi taikaha a te tangata takitahi i roto i ngā tikanga o tōna wā.
Ehara i te mea nā Molière i hanga te āhua o Don Juan: i ahu mai ōna pūtake i ngā tuhinga Pāniora, inā koa i roto i te *El Burlador de Sevilla y convidado de piedra * a Tirso de Molina. Heoi, e tū pakari ana te putanga a Molière mō tōna uauatanga. Ehara a Don Juan i te tangata noa iho: he tangata ia e rapu ana i te herekoretanga tuturu, e whakahē ana i ngā tikanga me ngā whakapono me te hinengaro kanapa engari whakangaro.
I puta te tautohetohe nui mō tēnei whakaari i tōna tukunga. Ahakoa i aukatia mō ētahi tau, kua hipa atu i ngā rautau, ā, kua eke ki te tūranga o tētahi pukapuka rongonui. Kua kitea e ia wā tōna ake pānga motuhake, hei tohu mō te ao whānui me te ao hou o te tuhinga a Molière.
Kia whakamatautauria e ngā urutaunga me ngā urutaunga anō
Don Juan , ahakoa i roto i te whare tapere, i te kiriata, i ētahi atu momo toi rānei. Ko ngā kaiwhakahaere rongonui pērā i a Jean Vilar, Patrice Chéreau, i ngā wā tata nei rānei, a Emmanuel Daumas, kua tuku mai i ngā whakamaoritanga whakamīharo o te mahi, me te whakauru i ngā take o nāianei.
I roto i te ao kiriata, kua whakaatuhia e ngā kaiwhakahaere pērā i a Jacques Weber, i a Joseph Losey rānei tā rātou ake tirohanga mō te wairua rangatira rongonui, e whakamahi ana i ngā āhuatanga maha: te aroha, te rorirori, tae noa ki te taha pōuri o te kiripuaki.
Mā ēnei urutaunga ka taea e tātou te tūhura anō i te mahi toi mai i ngā tirohanga hou, kāore i te tūmanakohia. Mā ngā kākahu, ngā huinga, me te atamira hou ka whakamārama anō i te whakaari me te whakaute anō i tōna mauri. Mā ia putanga ka kitea ngā āwangawanga o tōna wā, ahakoa he arotake i te mana tāne, he tātari i ngā whanaungatanga pāpori, he pātai rānei mō te matatika.
Ko te ruku hohonu ki roto i tētahi urutaunga he tikanga anō hoki kia mārama koe ki te pānga o tētahi tuhinga o te rautau 17 ki te ao o ēnei rā.
He aha te mea e whakamere ai te mātakitaki anō i a Don Juan, tae noa mai ki tēnei rā?
Ko te tirotiro anō i a Don Juan a Molière i tēnei rā ko te aro atu ki ngā kaupapa e mau tonu ana te hiranga o ēnei rā: te mana, te whakawai, te tinihanga pāpori, me te rapu tikanga. Ahakoa i ahu mai ngā raruraru o te kiripuaki matua i ō rātou wā, e pā ana ki ō tātou āwangawanga o ēnei rā.
E tūhuratia ana e te whakaari ngā ariā o te herekoretanga me te takahi ture: kia pēhea te tawhiti e taea ai e te tangata te whakaatu i tōna ake tuakiri? He toa herekore a Don Juan, he toa ā-tangata rānei? Ko ēnei pātai te kaupapa o ngā tautohetohe o nāianei mō ngā tikanga matatika me te kawenga takitahi.
Hei tāpiri atu ki tēnā, ko te momonatanga o ngā tuhinga a Molière he tino harikoa mō te hunga e aroha ana ki ngā kōrero pai. Ko tana ranunga o te katakata, te whakatoi, me te pōuri ka hanga he mahi tino pai e kore e waiho i te hunga mātakitaki kia kore e nekehia.
Hei whakamutunga, he wheako ahurei te whakaaturanga o tēnei whakaari rongonui. Ka kawea mai e ngā kaiwhakaari me ngā kaiwhakahaere ō rātou ake tirohanga, ka rerekē, ka oraora hoki ia whakaari. Ko te mātakitaki i a Don Juan he tūtaki ki tētahi whakaari rongonui, ehara i te mea tū tonu, engari ka hangaia anō i ia whakamaoritanga hou.
Ko te hura anō i a Don Juan nā Molière ehara i te mea ko te rumaki noa i a koe ki tētahi wāhanga nui o te taonga tuku iho o te whare tapere Wīwī, engari ko te whakaaroaro hoki ki ngā uara me ngā wero o tō tātou wā. Ahakoa he tangata e aroha ana ki te whare tapere, he tangata hiahia noa rānei koe, tukua koe kia mau ki tēnei mahi rangatira kua tu tonu i roto i ngā whakamātautau o te wā.













